Top ad
Top ad
“Έμμεση Προστασία της Κοινότητας” και όχι “Ανοσία αγέλης” article cover image

“Έμμεση Προστασία της Κοινότητας” και όχι “Ανοσία αγέλης”

30|03|2020

| Άρθρο του Κωνσταντίνου Καρύδη, Παιδιάτρου – Λοιμωξιολόγου

Τις τελευταίες μέρες, με την ευκαιρία της εξάπλωσης του κορωνοϊού (:αυτή είναι η ορθή γραφή του ονόματος του ιού, κατά τον Καθηγητή Γ. Μπαμπινιώτη) άκουσα από σοβαρούς επιστήμονες, δημοσιογράφους και πολιτικούς να χρησιμοποιούν τον όρο «ανοσία αγέλης». Σκοπός μου σήμερα δεν είναι να προσθέσω ακόμη μια παρουσία λοιμωξιολόγου στα ΜΜΕ για ιατρικό λόγο, αλλά να κάνω μια απλή παρέμβαση, γλωσσικού/εννοιολογικού τύπου, ώστε να σταματήσει να χρησιμοποιείται σήμερα από όλους ο ατυχής όρος «ανοσία αγέλης».

Η πρώτη δημοσιευμένη χρήση του όρου ανοσία αγέλης (αγγλιστί: herd immunity) ήταν σε ένα άρθρο που δημοσιεύτηκε το 1923 από τους Topley και Wilson με τίτλο: «Η εξάπλωση της βακτηριακής λοίμωξης: το πρόβλημα της ανοσίας αγέλης». Το άρθρο περιέγραφε μια σειρά κλασσικών μελετών σε επιδημίες διαφόρων λοιμώξεων σε στενά παρακολουθούμενους πληθυσμούς ποντικών. Οι συγγραφείς, τότε, εισήγαγαν τον όρο με το εξής σκεπτικό: «Η εξέταση των αποτελεσμάτων που ελήφθησαν τα τελευταία πέντε χρόνια … μας οδήγησε στο σημείο  να πιστέψουμε ότι το ζήτημα της ανοσίας της αγέλης (των ποντικών),πρέπει να μελετηθεί ως ξεχωριστό πρόβλημα, στενά συνδεδεμένο, αλλά με πολλούς τρόπους διαφοροποιημένο από το πρόβλημα της ανοσίας ενός μεμονωμένου ξενιστή».

Ένας άλλος ερευνητής, ο Greenwood, χρησιμοποίησε αργότερα τον όρο «ανοσία αγέλης» σε εγχειρίδιο του 1935 με τίτλο «Επιδημίες και Αρρώστιες των πληθυσμών». Πολύ αργότερα, μολονότι δεν διαφοροποιήθηκε ρητώς η άμεση από την έμμεση ανοσία που προέρχεται από εμβόλια, οι μεταγενέστεροι συγγραφείς επανελάμβαναν τη φράση και την χρησιμοποιούσαν για να περιγράψουν την έμμεση προστασία που παρέχεται σε όχι άνοσα πρόσωπα λόγω της παρουσίας και εγγύτητας με τα ανοσοποιημένα άτομα.

Είναι γνωστό, εδώ και πολλά χρόνια, ότι ατομική ανοσία μπορεί να αποκτηθεί μετά την ανάρρωση από μια λοίμωξη ή μέσω εμβολιασμού. Το φαινόμενο της ανοσίας αγέλης δεν λειτουργεί σε όλες τις λοιμώξεις, αλλά  μόνο σε εκείνες που είναι μεταδοτικές, από το ένα άτομο στο άλλο. Ο τέτανος, για παράδειγμα, είναι μολυσματικός, αλλά όχι μεταδοτικός, οπότε δεν υφίσταται ανοσία αγέλης. Δηλαδή μπορεί να είναι όλοι τριγύρω μου εμβολιασμένοι έναντι του Πνευμονιόκοκκου, επειδή έχουν παραχθεί αντισώματα και κύτταρα ανοσιακής μνήμης στον οργανισμό τους (λέγονται άνοσα αυτά τα άτομα, δηλ. μη ευπαθή στις αρρώστιες που μπορεί να προκαλέσει αυτό το μικρόβιο), με αποτέλεσμα τη διακοπή της μετάδοσης ή με άλλα λόγια σταματημό της αρρώστιας κι εγώ να παραμένω υγιής-προστατευμένος στην περίπτωση δεν έχω εμβολιασθεί. Στην περίπτωση, όμως, του τετάνου είναι απαραίτητο το ίδιο το άτομο να διαθέτει τα δικά του αντισώματα μετά από αντιτετανικό εμβόλιο που έλαβε. Διάφορες μελέτες, ειδικά μετά την κυκλοφορία των πολλών εμβολίων της τελευταίας  χρυσής 30ετίας, αλλά και μετά από τις επιδημίες που τάραξαν τον πλανήτη, κατέδειξαν την τεράστια σημασία που έχει το ονομαζόμενο φαινόμενο της «ανοσίας αγέλης». Έχει πρακτική σημασία να ξέρουμε ότι ανάλογα με τη μετάδοση μιας λοίμωξης (π.χ. μετάδοση ιλαράς από ένα άτομο σε 12-18 άτομα, διφθερίτιδας σε 6-7, κοκκύτη σε 5-17, γρίπης σε 1,4-4, ερυθράς σε 6-7) είναι διαφορετικό το ελάχιστο % ποσοστό εμβολιαστικής κάλυψης του πληθυσμού, που για τα προαναφερθέντα λοιμώδη νοσήματα είναι 92-94%, 83-85%, 80-94%, 30-75%, 83-85% αντίστοιχα.

Δυστυχώς, όσοι χρησιμοποίησαν τον όρο «ανοσία αγέλης» για πολλά χρόνια και όσοι τον χρησιμοποιούν,  ακόμη σήμερα, λησμόνησαν (sic) τον άνθρωπο, αδυνατώντας να «ξεφύγουν» από τα ποντίκια! Υπάρχουν 2 σημαντικές συνιστώσες, που επιβάλουν να σταματήσει η κυκλοφορία αυτού του ατυχούς όρου :1/. O άνθρωπος, όταν σχηματίζει ομάδες, δεν είναι κοπάδι ή αγέλη και 2/. Οι μη εμβολιασμένοι ή  οι μη ασθενήσαντες  από μια συγκεκριμένη νόσο στην Κοινότητα (π.χ. την COVID-19) προφανώς δεν έχουν ανοσία, αλλά είναι προστατευμένοι έμμεσα χάριν στους εμβολιασμένους ή στους ασθενήσαντες,  που έχουν ανυψώσει ασπίδες προστασίας γύρω τους.

Ας ξεχάσουμε όλες και όλοι την ανοσία αγέλης που διδαχθήκαμε στα φοιτητικά μας χρόνια κι ας μάθουμε να χρησιμοποιούμε τους όρους:

Έμμεση Προστασία της Κοινότητας ή Συλλογική Προστασία που έχουν από καιρό καθιερωθεί (:Indirect Protection) στη σοβαρή επιστημονική βιβλιογραφία και στις ομιλίες κορυφαίων καταξιωμένων ομιλητών στα διεθνή ιατρικά συνέδρια της τελευταίας 15ετίας.

Και κάτι ακόμη να ξεκαθαρίσουμε με την ευκαιρία: Ο νέος κορωνοϊός του 2019 ονομάζεται τώρα SARS-CoV-2, ενώ η ασθένεια που προκαλεί ονομάζεται COVID-19.

Σχόλιο από την Ελληνική Παιδιατρική Εταιρεία: ο όρος «Ανοσία αγέλης» έχει αντικατασταθεί από 10ετία με τον όρο «επίκτητη ανοσία».

ΠΗΓΗ

Share

ΙΑΤΡΙΚΑ ΑΡΘΡΑ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

Tips για την επιλογή γυαλιών ηλίου cover image

Tips για την επιλογή γυαλιών ηλίου

Όταν επιλέγετε γυαλιά ηλίου, πολύ σημαντική είναι η προστασία από την υπεριώδη (UV) ακτινοβολία. Η υπεριώδης ακτινοβολία από τον ήλιο μπορεί να βλάψει…

διάβασε περισσότερα
Κλιματιστικά: Ποιους κινδύνους εγκυμονούν για την υγεία cover image

Κλιματιστικά: Ποιους κινδύνους εγκυμονούν για την υγεία

Οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού κάνουν τη χρήση των κλιματιστικών αναπόφευκτη. Οι ειδικοί ωστόσο συνιστούν περιορισμένη χρήση και σωστή τακτική συντήρηση, καθώς…

διάβασε περισσότερα
Ραγάδες σε παιδιά: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε cover image

Ραγάδες σε παιδιά: Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε

Γράφει η Σταυρούλα Μακρυνικόλα, Παιδίατρος Η ύπαρξη ραγάδας στα παιδιά είναι μία συχνή και συνήθως «αθώα» κατάσταση. Η ραγάδα είναι ένα επώδυνο σχίσιμο…

διάβασε περισσότερα
Ροφήματα φυτικής προέλευσης στην παιδική διατροφή: Πόσο αθώα είναι; cover image

Ροφήματα φυτικής προέλευσης στην παιδική διατροφή: Πόσο αθώα είναι;

Ένα επίκαιρο διατροφικό ζήτημα αναλύεται διεξοδικά από την επιστημονική ομάδα του ΙΑΣΩ, προκειμένου οι νέοι γονείς να επιλέξουν με ασφάλεια την καλύτερη…

διάβασε περισσότερα

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ / ΝΕΑ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

Πλεύρης: Οι ανεμβολίαστοι υγειονομικοί θα παραμείνουν σε αναστολή μέχρι 31 Δεκεμβρίου- Επανεξέταση του μέτρου cover image

Πλεύρης: Οι ανεμβολίαστοι υγειονομικοί θα παραμείνουν σε αναστολή μέχρι 31 Δεκεμβρίου- Επανεξέταση του μέτρου

Βασικά σημεία συνέντευξης Υπουργού Υγείας Θάνου Πλεύρη στον τηλεοπτικό σταθμό OPEN και στην εκπομπή «Ώρα Ελλάδος». Για τους ανεμβολίαστους υγειονομικούς «Σύμφωνα με…

διάβασε περισσότερα
Νέες προσφορές από την I.S MEDICARE – No1 στα ιατρικά αναλώσιμα προϊόντα cover image

Νέες προσφορές από την I.S MEDICARE – No1 στα ιατρικά αναλώσιμα προϊόντα

Νέες μεγάλες προσφορές στα ιατρικά αναλώσιμα! Δείτε τους καταλόγους μας!                        …

διάβασε περισσότερα
Λάρισα: Σε θάλαμο αρνητικής πίεσης νοσηλεύεται 40χρονος, θετικός στην ευλογιά των πιθήκων cover image

Λάρισα: Σε θάλαμο αρνητικής πίεσης νοσηλεύεται 40χρονος, θετικός στην ευλογιά των πιθήκων

Σε θάλαμο αρνητικής πίεσης στη μονάδα Λοιμωδών του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Λάρισας νοσηλεύεται 40χρονος άνδρας που διαγνώστηκε θετικός στην ευλογιά των πιθήκων. Ο άνδρας προσήλθε…

διάβασε περισσότερα
Εκπληκτικό Θαύμα στην Βραζιλία. 100 υγειονομικοί αφού προσευχήθηκαν χώρισαν δύο κρανιοπαγή σιαμαία σε 27ωρη επέμβαση (video) cover image

Εκπληκτικό Θαύμα στην Βραζιλία. 100 υγειονομικοί αφού προσευχήθηκαν χώρισαν δύο κρανιοπαγή σιαμαία σε 27ωρη επέμβαση (video)

Με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας, δύο κρανιοπαγή σιαμαία που γεννήθηκαν στη Βραζιλία απέκτησαν δεύτερη ευκαιρία στη ζωή. Με τη βοήθεια της…

διάβασε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

Επιστημονική Διημερίδα «Συνεργασία Ιατρικών Ειδικοτήτων στη Χειρουργική των Ενδοκρινών Αδένων» cover image

Επιστημονική Διημερίδα «Συνεργασία Ιατρικών Ειδικοτήτων στη Χειρουργική των Ενδοκρινών Αδένων»

Η Ελληνική Εταιρεία Χειρουργικής Ενδοκρινών Αδένων διοργανώνει την Φθινοπωρινή Διημερίδα της στις 9 & 10 Σεπτέμβρη στον Βόλο. Το θέμα της διημερίδας είναι…

διάβασε περισσότερα
9ο Πανελλήνιο Συνέδριο Υπερήχων στη Μαιευτική και Γυναικολογία cover image

9ο Πανελλήνιο Συνέδριο Υπερήχων στη Μαιευτική και Γυναικολογία

Tο 9ο Πανελλήνιο Συνέδριο Υπερήχων στη Μαιευτική και Γυναικολογία, θα πραγματοποιηθεί στις 2-4 Σεπτεμβρίου 2022 στα Ιωάννινα. Θα προηγηθούν την 1η Σεπτεμβρίου δυο…

διάβασε περισσότερα
Επιστημονική Εκδήλωση «Η συμβολή της ποζιτρονιακής (ΡΕΤ) απεικόνισης στους ογκολογικούς ασθενείς» cover image

Επιστημονική Εκδήλωση «Η συμβολή της ποζιτρονιακής (ΡΕΤ) απεικόνισης στους ογκολογικούς ασθενείς»

Η Ελληνική Εταιρεία Πυρηνικής Ιατρικής & Μοριακής Απεικόνισης (ΕΕΠΙ&ΜΑ) σάς προσκαλεί σε Επιστημονική Εκδήλωση με τίτλο «Η συμβολή της ποζιτρονιακής (ΡΕΤ) απεικόνισης στους ογκολογικούς ασθενείς»,…

διάβασε περισσότερα
ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ: ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΝΩΡΙΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗΣ cover image

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ: ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΝΩΡΙΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗΣ

Στα πλαίσια της διεύρυνσης της ερευνητικής αλληλεπίδρασης και της εξωστρέφειας του Τμήματος Ιατρικής, και εντός του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, διοργανώνεται μία ημερίδα γνωριμίας…

διάβασε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

ΑΣΤΑΡΑΣ Ν. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ cover image

ΑΣΤΑΡΑΣ Ν. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ

Dr. ΑΣΤΑΡΑΣ Ν. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ, MD-PhD ΕΙΔΙΚΟΣ ΟΓΚΟΛΟΓΟΣ – ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Γενεύης Ελβετίας (UNIGE) Τ. Επιμελητής Ογκολογικής Κλινικής Παν/κου Νοσοκ. Γενεύης (HUG)…

διάβασε περισσότερα
ΠΙΝΝΑΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ cover image

ΠΙΝΝΑΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ

Εάν θέλετε να ακολουθήσετε έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής, να αλλάξετε τις διατροφικές σας συνήθειες και να χάσετε βάρος τότε το διαιτολογικό…

διάβασε περισσότερα
ΜΑΛΛΙΑΡΟΥ ΕΥΔΟΚΙΑ – The Nutri Hub cover image

ΜΑΛΛΙΑΡΟΥ ΕΥΔΟΚΙΑ – The Nutri Hub

Οι παλιές αυστήρες και περιοριστικές δίαιτες δεν δουλεύουν! Σίγουρα έχετε βιώσει την απογοήτευση που συνεπάγεται η προσπάθεια να ακολουθήσετε μια αυστηρή δίαιτα…

διάβασε περισσότερα
ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΕΛΙΝΑ cover image

ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΕΛΙΝΑ

Στο Φysioθerapy στις Αλυκές Βόλου, θα λάβετε περίθαλψη και φυσικοθεραπεία από την ίδια την ιδιοκτήτρια Ελίνα Αντωνίου, από το πρώτο μέχρι και…

διάβασε περισσότερα
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad