Top ad
Top ad
Ροφήματα φυτικής προέλευσης στην παιδική διατροφή: Πόσο αθώα είναι; article cover image

Ροφήματα φυτικής προέλευσης στην παιδική διατροφή: Πόσο αθώα είναι;

30|07|2022

Ένα επίκαιρο διατροφικό ζήτημα αναλύεται διεξοδικά από την επιστημονική ομάδα του ΙΑΣΩ, προκειμένου οι νέοι γονείς να επιλέξουν με ασφάλεια την καλύτερη λύση για τα παιδιά τους, χωρίς να επηρεάζονται από τάσεις της εποχής.

Tα τελευταία χρόνια, η κατανάλωση ροφημάτων, υποκατάστατων γάλακτος φυτικής προέλευσης, αποτελεί συχνό φαινόμενο, είτε λόγω οικολογικών, πολιτισμικών ή κοινωνικών πεποιθήσεων είτε λόγω ιατρικών αναγκών.

Δυστυχώς, όμως, λόγω της πληθώρας τέτοιων σκευασμάτων στην αγορά και συχνά λόγω της κατανάλωσης τους χωρίς ιατρική καθοδήγηση, οι γονείς πέφτουν άθελά τους σε παγίδες, στην προσπάθειά τους να προσφέρουν στα παιδιά ροφήματα που λανθασμένα θεωρούνται λιγότερο επεξεργασμένα και μεγαλύτερης διατροφικής αξίας από τα καθιερωμένα προϊόντα γάλακτος αγελαδινής προέλευσης.

Η αξία του γάλακτος στην παιδική διατροφή είναι αδιαμφισβήτητη. Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (WHO), ο μητρικός θηλασμός αποτελεί την πολυτιμότερη πηγή διατροφής για τους πρώτους 6-12 μήνες της ζωής.

Σε περιπτώσεις που αυτός δεν είναι εφικτός, γάλατα πρώτης και δεύτερης βρεφικής ηλικίας, παρασκευασμένα με βάση το αγελαδινό γάλα, είναι εξίσου κατάλληλα για την κάλυψη των θρεπτικών και θερμιδικών αναγκών του βρέφους. Μετά τους 12 μήνες, η κατανάλωση 2-3 μερίδων γαλακτοκομικών την ημέρα θεωρείται απαραίτητη για το αναπτυσσόμενο παιδί, κυρίως ως πηγή πρωτεϊνών.

Ως γάλα ή γαλακτοκομικό προϊόν ορίζεται οποιοδήποτε προϊόν έχει ως πηγή προέλευσης το αγελαδινό γάλα και έχει θρεπτική σύσταση ισάξια με το αγελαδινό γάλα. Σε αντίθεση, τα ροφήματα φυτικής προέλευσης (π.χ. ρυζιού, αμυγδάλου, καρύδας, βρώμης, σόγιας, κάσιους, λιναρόσπορου), παρ’ όλο που προωθούνται διαφημιστικά με την ονομασία γάλα, υπονοώντας ότι είναι θρεπτικά ισάξια του αγελαδινού, αποτελούν ροφήματα μη ελεγχόμενης από διεθνείς κανονισμούς σύστασης.

Ως αποτέλεσμα, η περιεκτικότητά τους σε σάκχαρα, αλάτι, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία είναι αμφίβολη και συχνά σε σημαντική απόκλιση από το αγελαδινό γάλα και φυσικά το μητρικό.

Οι επιπτώσεις για την υγεία τόσο των παιδιών όσο και των ενηλίκων διακυμαίνονται από μερική ή μηδενική κάλυψη των διατροφικών αναγκών (κυρίως βιταμινών A, D, C και σιδήρου) έως και τοξικότητα, όπως π.χ. λόγω υψηλής περιεκτικότητας φυτο-οιστρογόνων στα ροφήματα με βάση τη σόγια, αρσενικού σε ροφήματα ρυζιού και μαγγανίου σε ροφήματα ρυζιού και σόγιας.

Επιπλέον, η πρωτεϊνική αξία των φυτικών σκευασμάτων είναι σημαντικά υποδεέστερη αυτής του αγελαδινού γάλακτος, με περιεκτικότητα πρωτεΐνης 8 g/240 ml (ισοδύναμο ενός ποτηριού) αγελαδινού γάλακτος και 0-1 g/240 ml σε ροφήματα καρύδας ή ρυζιού. Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι, για λόγους ευληπτότητας και γεύσης, τα ροφήματα αυτά έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε σάκχαρα (μέχρι και 35 g/240 ml, σε αντίθεση με 13 g/240 ml στο αγελαδινό γάλα), αυξάνοντας το θερμιδικό τους αποτύπωμα.

Τέλος, η προσθήκη σταθεροποιητών, όπως κόμμι χαρουπιού, στα φυτικά ροφήματα δύναται να προκαλέσει γαστρεντερικές διαταραχές, κυρίως στα μικρά παιδιά.

Η επίπτωση των τροφικών αλλεργιών ή δυσανεξιών (με κυριότερη αυτή στην πρωτεΐνη του αγελαδινού γάλακτος), οι οποίες υπερδιαγιγνώσκονται τα τελευταία χρόνια και για τις οποίες τέτοια ροφήματα συχνά χρησιμοποιούνται, είναι πολύ μικρότερη από τη διαφαίνουσα, με αποτέλεσμα την υπερβολική χρήση τέτοιων ροφημάτων χωρίς αποδεδειγμένη ιατρική ένδειξη.

Η διάγνωση οποιασδήποτε τροφικής αλλεργίας πρέπει να γίνεται μόνο από ειδικά εκπαιδευμένους παιδο-γαστρεντερολόγους, σε συνεργασία με παιδο-αλλεργιολόγους και διατροφολόγους. Κατά συνέπεια, η μερική ή ολική κατανάλωση ροφημάτων φυτικής προέλευσης από παιδιά θα πρέπει να παρακολουθείται τακτικά από ειδικούς, προκειμένου να αποφευχθούν πιθανές αρνητικές συνέπειες στην ανάπτυξη και την υγεία τους.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας, Ηπατολογίας και Διατροφής (ESPGHAN) έχει εκδώσει συγκεκριμένες οδηγίες για τη διάγνωση και την αντιμετώπιση της πιθανής αλλεργίας στην πρωτεΐνη του αγελαδινού γάλακτος στα βρέφη και τα παιδιά, οι οποίες περιλαμβάνουν γάλατα υδρολυμένης πρωτεΐνης αγελαδινού γάλακτος ή στοιχειακά γάλατα και όχι φυτικά σκευάσματα.

Με άλλα λόγια, η υποαλλεργική δράση αυτών των ροφημάτων είναι αμφίβολη και σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως στα σκευάσματα σόγιας, υπάρχει πιθανότητα επιδείνωσης της αλλεργίας, λόγω διασταυρούμενης αντιδραστικότητας της πρωτεΐνης σόγιας με την αγελαδινή πρωτεΐνη.

Συμπερασματικά, τα φυτικά ροφήματα θεωρούνται ακατάλληλα υποκατάστατα του μητρικού γάλακτος, των βρεφικών γαλάτων και του αγελαδινού γάλακτος στα πρώτα χρόνια της ζωής. Αυτό οφείλεται στη μη προβλεπόμενη και συνήθως χαμηλή περιεκτικότητά τους σε ωφέλιμα λίπη, πρωτεΐνες, βιταμίνες, λακτόζη και ιχνοστοιχεία.

Η αποκλειστική κατανάλωσή τους αντενδείκνυται σε παιδιά και βρέφη, ενώ η μερική κατανάλωσή τους απαιτεί διαιτολογική παρακολούθηση. Ο συστηματικός έλεγχος της παραγωγής και σύστασης των σκευασμάτων αυτών, η ορθή και ακριβής ονομασία των συστατικών τους στις ετικέτες τροφίμων, η πλήρης ενημέρωση των γονέων και η παρακολούθηση των παιδιών που τα λαμβάνουν αποτελούν καίρια βήματα προς τη σωστή και ελεγχόμενη χρήση τους.

Ασπασία Αγγελακοπούλου-Πολυζώη, 
ΜΒΒChir, MA, MRCPCH, PhD 
Παιδίατρος – Γαστρεντερολόγος, 
Συνεργάτης ΙΑΣΩ Παίδων 

Share

ΙΑΤΡΙΚΑ ΑΡΘΡΑ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

Γρίπη: Είμαστε χωρίς ανοσία λέει o Καθηγητής Γουργουλιάνης – Το βάρος στον εμβολιασμό cover image

Γρίπη: Είμαστε χωρίς ανοσία λέει o Καθηγητής Γουργουλιάνης – Το βάρος στον εμβολιασμό

«Προτεραιότητα σε αυτήν τη φάση, μόλις έρθει το εμβόλιο για την γρίπη, είναι να δοθεί γι’ αυτήν», τονίζει ο Καθηγητής Κωνσταντίνος Γουργουλιάνης,…

διάβασε περισσότερα
Η πρώτη εξατομικευμένη ολική αρθροπλαστική γόνατος με προθέματα  από τρισδιάστατο (3D) εκτυπωτή στο ΙΑΣΩ Θεσσαλίας cover image

Η πρώτη εξατομικευμένη ολική αρθροπλαστική γόνατος με προθέματα από τρισδιάστατο (3D) εκτυπωτή στο ΙΑΣΩ Θεσσαλίας

Mε απόλυτη επιτυχία πραγματοποιήθηκε στο ΙΑΣΩ Θεσσαλίας η πρώτη εξατομικευμένη custom made & custom fit ολική αρθροπλαστική γόνατος από την ομάδα της…

διάβασε περισσότερα
Άσκηση και βουβωνοκήλη: Τι πραγματικά ισχύει cover image

Άσκηση και βουβωνοκήλη: Τι πραγματικά ισχύει

Σίγουρα όλοι έχουμε ακούσει την έκφραση «μη σηκώσεις βάρος, θα βγάλεις κήλη». Τι είναι όμως η κήλη και ποια η σχέση της…

διάβασε περισσότερα
ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΙ: Να εμβολιαστούν τα παιδιά άνω των 6 μηνών cover image

ΠΑΙΔΙΑΤΡΟΙ: Να εμβολιαστούν τα παιδιά άνω των 6 μηνών

ΚΟΙΝΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΟΥ Ι.Σ.ΛΑΡΙΣΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΟΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΠΑΙΔΙΑΤΡΩΝ ΛΑΡΙΣΑΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΓΡΙΠΗΣ «Η γρίπη φέτος στη χώρα μας…

διάβασε περισσότερα

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ / ΝΕΑ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

Η εφαρμογή “POLITIS” του Νοσοκομείου Παπαγεωργίου για την εξυπηρέτηση των πολιτών cover image

Η εφαρμογή “POLITIS” του Νοσοκομείου Παπαγεωργίου για την εξυπηρέτηση των πολιτών

O “POLITIS” σε πρώτο πλάνο Των Ειρήνης Καλλίνου και Λάμπρου Δερμεντζόγλου της Υπηρεσία Πληροφορικής. Η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί τα δύο τελευταία…

διάβασε περισσότερα
Medical Beauty Awards: 6 βραβεία κατέκτησε το ΙΑΣΩ! cover image

Medical Beauty Awards: 6 βραβεία κατέκτησε το ΙΑΣΩ!

6 βραβεία, με 1 Platinum, 4 Χρυσά & 1 Silver κατέκτησε το ΙΑΣΩ στα Medical Beauty Awards, τον θεσμό που προάγει την…

διάβασε περισσότερα
ΕΡΕΥΝΑ: Οι σύζυγοι προκαλούν διπλάσιο στρες στις γυναίκες απ’ ό,τι το μεγάλωμα των παιδιών cover image

ΕΡΕΥΝΑ: Οι σύζυγοι προκαλούν διπλάσιο στρες στις γυναίκες απ’ ό,τι το μεγάλωμα των παιδιών

Μπορεί το να μεγαλώνεις ένα παιδί να είναι εξαιρετικά στρεσογόνο, ωστόσο, φαίνεται πως οι σύζυγοι αποτελούν μεγαλύτερη πηγή στρες για μια γυναίκα…

διάβασε περισσότερα
ΕΙΝΚΥΛ για 5η ΥΠΕ: Παραχαράσσει την πραγματικότητα – Επιβεβαιώνει την υποστελέχωση του ΓΝΛ cover image

ΕΙΝΚΥΛ για 5η ΥΠΕ: Παραχαράσσει την πραγματικότητα – Επιβεβαιώνει την υποστελέχωση του ΓΝΛ

“Η ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΗΤΑΝ ΕΦΗΜΕΡΕΥΟΥΣΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΟΜΕΝΗ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΩΣ” Σε ανακοίνωση της Ένωσης Ιατρών Νοσοκομείων Κέντρων Υγείας Λάρισας (ΕΙΝΚΥΛ) επισημαίνονται τα…

διάβασε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

Προγεννητικό σεμινάριο “Θα γίνω μαμά” cover image

Προγεννητικό σεμινάριο “Θα γίνω μαμά”

Αν είσαι έγκυος και θέλεις να γεννήσεις φυσιολογικά και να θηλάσεις το μωρό σου ενώ η πιθανότητα μιας αναίτιας καισαρικής είναι απο…

διάβασε περισσότερα
Παιδιατρικές Ημέρες 2022: Η δυναμική της Νεφρολογίας και Παιδιατρική Πράξη cover image

Παιδιατρικές Ημέρες 2022: Η δυναμική της Νεφρολογίας και Παιδιατρική Πράξη

Η Παιδιατρική Εταιρεία Βορείου Ελλάδος και η Γ΄Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ ΓΝΘ Ιπποκράτειο υπό την αιγίδα του Α.Π.Θ Τμήμα Ιατρικής Σχολής Επιστημών Υγείας,…

διάβασε περισσότερα
4ο Πανελλήνιο Πολυθεματικό Συνέδριο Αυτοάνοσων Παθήσεων, Ρευματολογίας και Κλινικής Ανοσολογίας cover image

4ο Πανελλήνιο Πολυθεματικό Συνέδριο Αυτοάνοσων Παθήσεων, Ρευματολογίας και Κλινικής Ανοσολογίας

Στην Λευκάδα θα πραγματοποιηθεί το 4ο Πανελλήνιο Πολυθεματικό Συνέδριο Αυτοάνοσων Παθήσεων, Ρευματολογίας και Κλινικής Ανοσολογίας (Πρόεδροι Καθ. Λάζαρος Ι. Σακκάς & Δημήτριος…

διάβασε περισσότερα
«Επίκαιρα Θέματα Ηθικής και Δεοντολογίας» cover image

«Επίκαιρα Θέματα Ηθικής και Δεοντολογίας»

Η Επιτροπή Ηθικής και Δεοντολογίας της Έρευνας του Πανεπιστήμιου Θεσσαλίας διοργανώνει ημερίδα με τίτλο «Επίκαιρα Θέματα Ηθικής και Δεοντολογίας» που θα πραγματοποιηθεί…

διάβασε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ|ΔΕΣ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΕΔΩ

ΑΣΤΑΡΑΣ Ν. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ cover image

ΑΣΤΑΡΑΣ Ν. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ

Dr. ΑΣΤΑΡΑΣ Ν. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ, MD-PhD ΕΙΔΙΚΟΣ ΟΓΚΟΛΟΓΟΣ – ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Γενεύης Ελβετίας (UNIGE) Τ. Επιμελητής Ογκολογικής Κλινικής Παν/κου Νοσοκ. Γενεύης (HUG)…

διάβασε περισσότερα
ΠΙΝΝΑΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ cover image

ΠΙΝΝΑΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ

Εάν θέλετε να ακολουθήσετε έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής, να αλλάξετε τις διατροφικές σας συνήθειες και να χάσετε βάρος τότε το διαιτολογικό…

διάβασε περισσότερα
ΜΑΛΛΙΑΡΟΥ ΕΥΔΟΚΙΑ – The Nutri Hub cover image

ΜΑΛΛΙΑΡΟΥ ΕΥΔΟΚΙΑ – The Nutri Hub

Οι παλιές αυστήρες και περιοριστικές δίαιτες δεν δουλεύουν! Σίγουρα έχετε βιώσει την απογοήτευση που συνεπάγεται η προσπάθεια να ακολουθήσετε μια αυστηρή δίαιτα…

διάβασε περισσότερα
ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΕΛΙΝΑ cover image

ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΕΛΙΝΑ

Στο Φysioθerapy στις Αλυκές Βόλου, θα λάβετε περίθαλψη και φυσικοθεραπεία από την ίδια την ιδιοκτήτρια Ελίνα Αντωνίου, από το πρώτο μέχρι και…

διάβασε περισσότερα
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad
Side ad